Witamina D3 (25-OH) – badanie z krwi

Opis produktu

Badanie witaminy D3 (25-OH) polega na oznaczeniu stężenia 25-hydroksywitaminy D (kalcydiolu), które odzwierciedla zapasy witaminy D w organizmie. Materiałem do badania jest krew żylna (surowica), a na pobranie nie trzeba przychodzić na czczo. Czas oczekiwania na wynik wynosi do 2 dni roboczych. Badanie kupisz za 85 zł.

Po co bada się witaminę D

Badanie mierzy stężenie 25-hydroksywitaminy D (kalcydiolu, 25(OH)D), czyli formy, w jakiej witamina D krąży we krwi i która najlepiej odzwierciedla jej zapasy z syntezy skórnej, diety i suplementów. Witamina D odpowiada za wchłanianie wapnia i fosforanów, mineralizację kości i pracę mięśni; jej niedobór u dzieci prowadzi do krzywicy, u dorosłych do osteomalacji i osteoporozy, a wiąże się też z gorszą odpornością i przewlekłym zmęczeniem.

W Polsce niedobór jest powszechny od października do kwietnia, bo kąt padania słońca nie pozwala na syntezę skórną. Wynik pozwala dobrać dawkę suplementu, zamiast brać ją w ciemno.

Kiedy warto zrobić to badanie

• przed rozpoczęciem suplementacji i około 3 miesiące po jej rozpoczęciu, potem raz w roku,
• przy bólach kości i mięśni, osłabieniu, częstych infekcjach, złamaniach po niewielkim urazie,
• u osób z nadwagą i otyłością, w ciąży, po 65. roku życia, przy małej ekspozycji na słońce,
• w chorobach nerek i wątroby, zespołach złego wchłaniania (celiakia, choroba Crohna), osteoporozie,
• przy przewlekłym leczeniu glikokortykosteroidami, lekami przeciwpadaczkowymi lub immunosupresyjnymi.

Polskie wytyczne nie zalecają badania całej populacji; u osób z grup ryzyka badanie jest zdecydowanie zalecane.

Jak się przygotować

• Nie trzeba być na czczo. Wypij szklankę wody około 30 minut przed pobraniem.
• Jeśli stosujesz suplementy witaminy D, nie przerywaj ich przed badaniem; zapisz dawkę i podaj ją lekarzowi przy interpretacji.
• Jeśli przyjmujesz biotynę w dużych dawkach (suplementy na włosy i paznokcie), odstaw ją na dobę przed badaniem; może zafałszować wynik w metodach immunochemicznych.

Jak czytać wynik

Wynik podawany jest w ng/ml (czasem w nmol/l; 1 ng/ml = 2,5 nmol/l). Progi według polskich wytycznych z 2023 r.:

25(OH)D	Interpretacja	Co zwykle robi lekarz
do 20 ng/ml	niedobór	dawki lecznicze, kontrola po 1–3 miesiącach
20–30 ng/ml	stan suboptymalny	zwiększenie dawki, kontrola po ok. 6 miesiącach
30–50 ng/ml	stężenie optymalne	dawka profilaktyczna, kontrola raz w roku
50–100 ng/ml	stężenie wysokie	zmniejszenie dawki
powyżej 100 ng/ml	ryzyko zatrucia	przerwanie suplementacji, oznaczenie wapnia we krwi i moczu, kontrola co miesiąc do spadku poniżej 50 ng/ml

Sam niski wynik nie jest chorobą, ale sygnałem do wyrównania niedoboru. Przy wyniku powyżej 100 ng/ml lekarz sprawdza wapń, bo to on decyduje o objawach zatrucia.

Co zbadać razem z witaminą D

Przy diagnostyce kości i gospodarki wapniowej lekarz zwykle dokłada wapń, fosfor i parathormon (PTH); przy zmęczeniu i osłabieniu także morfologię, ferrytynę i TSH. Więcej o niedoborze i dawkowaniu: Badania-Medyczne.pl.

Źródła: ALAB laboratoria, Witamina D3 metabolit 25(OH) (przygotowanie, czas oczekiwania, progi interpretacji); Płudowski P. i wsp., Guidelines for Preventing and Treating Vitamin D Deficiency, Nutrients 2023 (polskie wytyczne, progi 25(OH)D, kontrola). Treść informacyjna, nie zastępuje konsultacji lekarskiej.